Pages Menu
TwitterRssFacebook
Categories Menu

05.09.14|Πανεπιστήμια: ένα χρήσιμο εργαλείο για την προώθηση της Έξυπνης Εξειδίκευσης

????Η ιδέα ότι τα Πανεπιστήμια μπορούν να λειτουργήσουν ως ένα χρήσιμο εργαλείο για την προώθηση της Έξυπνης Εξειδίκευσης ήταν το αντικείμενο ενός σημαντικού συνεδρίου με θέμα «Κινητοποιώντας τα Πανεπιστήμια για την Έξυπνη Εξειδίκευση”, το οποίο πραγματοποιήθηκε στις Βρυξέλλες, στις 20 Ιουνίου 2014.  Το συνέδριο αυτό διοργανώθηκε από κοινού από το Κέντρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ερευνών (S3 Platform) και τη Γενική Διεύθυνση Περιφερειακής Πολιτικής, μαζί με την Ένωση των Ευρωπαϊκών Πανεπιστημίων (EUA).

Πάνω από 300 ενδιαφερόμενα μέρη που συμμετείχαν στο συνέδριο ενημερώθηκαν από τον πρόεδρο της Ένωσης Ευρωπαϊκών Πανεπιστημίων (EUA) ότι ήταν η πρώτη φορά που οι Γενικοί Διευθυντές για την Έρευνα, την Εκπαίδευση και την Περιφερειακή Πολιτική απευθύνθηκαν από κοινού στα πανεπιστήμια. Το πιο σημαντικό αποτέλεσμα του συνεδρίου ήταν ότι όλες οι πλευρές δεσμεύτηκαν να υποστηρίξουν τα πανεπιστήμια ώστε ν’ αποκτήσουν κεντρικό ρόλο στην ανάπτυξη και την εφαρμογή των στρατηγικών έξυπνης εξειδίκευσης (S3).

Το συνέδριο ενέκρινε μια κοινή έκθεση που περιελάμβανε μια λίστα συστάσεων, η οποία  συντάχθηκε από τα μέλη της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ερευνών (S3 Platform) και της Ένωσης των Ευρωπαϊκών Πανεπιστημίων κατά τη διάρκεια ενός θεματικού εργαστηρίου μιας S3 Πλατφόρμας, σχετικά με το ρόλο των πανεπιστημίων στην έξυπνη εξειδίκευση, που πραγματοποιήθηκε τον Φεβρουάριο του 2013, στο Ινστιτούτο Μελλοντικών Τεχνολογικών Μελετών του JRCστη Σεβίλλη.

“Η Έξυπνη Εξειδίκευση καλεί τα πανεπιστήμια να είναι πιο ενεργά”

H Επίτροπος Geoghegan-Quinn κάλεσε τα πανεπιστήμια «να ενεργήσουν ως στρατηγικά ιδρύματα αξιοποιώντας την τεχνογνωσία τους για να έχουν τις μεγαλύτερες δυνατές επιπτώσεις στην οικονομία και την κοινωνία».  Κάποια βήματα έχουν γίνει προς αυτή την κατεύθυνση, αλλά ακόμη περισσότερα πανεπιστήμια έχουν τη δυνατότητα να παίξουν αυτό το στρατηγικό ρόλο στηριζόμενα στον «πυρήνα» των δραστηριοτήτων τους που είναι η διδασκαλία και η έρευνα.

Όπως τόνισε ο RobertJanSmits, Γενικός Διευθυντής Έρευνας και Καινοτομίας, το κλειδί ώστε τα πανεπιστήμια να μετατραπούν σε θεσμούς στρατηγικής σημασίας είναι οι δραστηριότητές τους ν’ αντιμετωπίζονται συνολικά και όχι μεμονωμένα. Οι διαχειριστικές αρχές αλλά και το ακαδημαϊκό προσωπικό των πανεπιστημίων πρέπει να γίνουν περισσότερο ενεργά στηρίζοντας σε μεγαλύτερο βαθμό τη διεπιστημονική σκέψη και προσέγγιση.

Την ίδια στιγμή, η ΕΕ και οι εθνικές δομές που παρέχουν κίνητρα πρέπει επίσης να αλλάξουν, καθώς είναι υπερβολικά προκατειλημμένες ως προς τα αποτελέσματα της έρευνας και ενδεχομένως να θέτουν εμπόδια σε αυτό το στρατηγικό ρόλο των πανεπιστημίων. Εκτός από αυτό, σε πολλές χώρες, τα πανεπιστήμια δεν έχουν την αυτονομία να ενεργούν στρατηγικά, λόγω μίας συγκεντρωτικής διοίκησης.

Η σημασία των περιφερειακών πανεπιστημιακών συνεργασιών για την έξυπνη εξειδίκευση

Οι στενές εταιρικές σχέσεις μεταξύ πανεπιστημίων είναι πραγματικά σημαντικές για την επιτυχή εφαρμογή του S3, όπως δήλωσαν στις παρουσιάσεις τους οι ανώτεροι πανεπιστημιακοί και οι ηγέτες των κυβερνήσεων από τέσσερις περιφέρειες. Οι παρουσιάσεις του Συνεδρίου, μαζί με άλλες μελέτες στο πλαίσιο της πλατφόρμας S3, δείχνουν ότι οι έξυπνες εξειδικεύσεις που προκύπτουν από το προφίλ και τις δυνατότητες των περιφερειών, απαιτούν τη μοναδική συμβολή των πανεπιστημίων. Ησυνεισφοράαυτήσυνίσταται, μεταξύάλλων, στιςακόλουθεςδραστηριότητες:

  • Ανάλυσητηςδυναμικής των περιφερειώνγια τον προσδιορισμότων προτεραιοτήτωνγια τις επενδύσεις
  • Εμπλοκή στην κοινωνία των πολιτώνγια την αξιολόγηση τηςζήτησης για καινοτομίες
  • Συντονισμόςμιας «επιχειρηματικής διαδικασίας ανακάλυψης»
  • Συμμετοχήστη διακυβέρνησηκαι τις δομές λήψης των αποφάσεων
  • Ευθυγράμμισητης ύλης σπουδώνήτης θεματολογίας της έρευναςμε τις προτεραιότητεςτης περιοχής
  • Πρακτική άσκηση των φοιτητών στη βιομηχανία, στη μεταφορά της τεχνολογίας σεhi-tech νεοσύστατες επιχειρήσεις
  • Καλλιέργειατης δημιουργικότηταςκαι της κοινωνικής καινοτομίας
  • Προσέλκυση καιδιατήρηση των ταλέντων, διεθνοποίηση και περιφερειακήαγορά

Τα Πανεπιστήμια μέσω όλων των παραπάνω δραστηριοτήτων μπορούν να βελτιώσουν  τις δυνατότητες των περιφερειών ώστε να γίνουν πιο ανταγωνιστικές, δημιουργικές και βιώσιμές. Όσο για τις περιφερειακές αρχές, δεν θα πρέπει να βλέπουν τα πανεπιστήμια απλώς ως οικονομικούς πόρους αλλά ως ισότιμους εταίρους, καταβάλλοντας μια συνεχή προσπάθεια να κατανοήσουν τους περιορισμούς και τα εμπόδια που αντιμετωπίζουν.

Τα Πανεπιστήμια ως ένας συνδετικός κρίκος των περιφερειών με τον έξω κόσμο

Η Έξυπνη Εξειδίκευση βασίζεται στα δυνατά σημεία μιας περιοχής και την ίδια στιγμή απαιτεί μια εξωστρεφή προσέγγιση, αναλύοντας πώς οι καινοτομίες μπορούν ν’ ανταποκριθούν στις τοπικές, εθνικές και παγκόσμιες απαιτήσεις. Και σε αυτό το συγκεκριμένο σημείο, τα πανεπιστήμια μπορούν να συνδέουν τις περιοχές με τον έξω κόσμο. Η ΕΕ προσφέρει πολλές ευκαιρίες για συνεργασία και τα πανεπιστήμια πρέπει να συμμετέχουν περισσότερο στην ευρωπαϊκή συνεργασία, όχι μόνο μέσω των ακαδημαϊκών ανταλλαγών, αλλά και μέσω διακρατικών προγραμμάτων, όπως το INTEREG Europe. Τα πανεπιστήμια θα πρέπει να χρησιμοποιούν αυτές τις ευκαιρίες για να αντλούν γνώσεις από άλλες επιτυχημένες συνεργασίες για την έξυπνη εξειδίκευση και στη συνέχεια να εργάζονται για την οικοδόμηση δικτύων μεταξύ πανεπιστημίων σε μία περιοχή με τις επιχειρήσεις και την κοινωνία των πολιτών σε μια άλλη περιοχή.

Ένα άλλο σημαντικό στοιχείο που υπογραμμίστηκε στο συνέδριο είναι ότι οι συνεργασίες μεταξύ των περιφερειών και των τοπικών πανεπιστημίων με άλλα ενδιαφερόμενα μέρη πρέπει να στηριχθεί στο νέο κοινοτικό πλαίσιο που βρίσκεται αυτή τη στιγμή στο στάδιο του σχεδιασμού και της διαπραγμάτευσης μεταξύ της Επιτροπής και των κρατών-μελών.

Δεδομένου ότι τα πανεπιστήμια είναι ένα ζωτικό μέρος των οικονομιών και των κοινωνιών μας, η έξυπνη εξειδίκευση, το νέο μέσο πολιτικής της ΕΕ, μπορεί να βοηθήσει αποφασιστικά στη διευκόλυνση των δραστηριοτήτων εκπαίδευσης, έρευνας και καινοτομίας των πανεπιστημίων, προκειμένου να έχουν μεγαλύτερο αντίκτυπο στην οικονομική και κοινωνική ανάπτυξη της περιοχής όπου βρίσκονται.

Παραπομπή: Κοινή δήλωση της πλατφόρμας S3 της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και της Ευρωπαϊκής Ένωσης Πανεπιστημίων μετά το σχετικό συνέδριο

Μοιραστείτε το